Różne typy dróg, zakręty, wzniesienia i spadki
Spis treści
Droga nie jest zawsze takim samym środowiskiem jazdy.
Innych zagrożeń należy spodziewać się na:
- autostradzie,
- drodze ekspresowej,
- zwykłej drodze poza obszarem zabudowanym,
- ulicy miejskiej,
- wąskiej drodze lokalnej,
- drodze górskiej,
- odcinku krętym,
- stromym zjeździe lub podjeździe.
Dlatego bezpieczny kierowca nie prowadzi wszędzie według jednego schematu.
Najważniejsza zasada:
rodzaj drogi zmienia nie tylko dopuszczalną prędkość, ale również sposób obserwacji, wymagany margines bezpieczeństwa i rodzaj zagrożeń, których należy oczekiwać.
1. Art. 19 wymaga uwzględnienia rzeźby terenu i właściwości drogi
Art. 19 ust. 1 wymaga od kierującego prędkości zapewniającej panowanie nad pojazdem z uwzględnieniem m.in.:
- rzeźby terenu,
- stanu drogi,
- widoczności drogi,
- warunków atmosferycznych,
- natężenia ruchu.
To oznacza, że kierowca powinien inaczej oceniać sytuację na:
- długiej prostej,
- ciasnym zakręcie,
- wierzchołku wzniesienia,
- stromym zjeździe.
Nie można prowadzić „według limitu” bez uwzględnienia geometrii drogi.
2. Autostrada — duże prędkości oznaczają duże konsekwencje
Autostrada jest projektowana do szybkiego ruchu.
Dla samochodu osobowego zasadniczy limit wynosi:
140 km/h.
To jednak nie oznacza, że zawsze można jechać z taką prędkością.
Przy dużej prędkości:
- droga reakcji rośnie,
- droga zatrzymania jest bardzo długa,
- mały błąd kierowania może szybko stać się dużą zmianą toru,
- różnice prędkości między pojazdami mają duże znaczenie.
Dlatego na autostradzie szczególnie ważne są:
- duży odstęp,
- obserwacja daleko przed pojazdem,
- łagodne zmiany pasa,
- przewidywanie zjazdów i węzłów.
3. D-9 oznacza autostradę
Znak:
D-9 „autostrada”
oznacza początek lub kontynuację autostrady.
Koniec autostrady oznacza:
D-10.
Nie należy oceniać rodzaju drogi wyłącznie na podstawie:
- liczby pasów,
- bariery pośrodku,
- szerokości jezdni.
Decyduje oznakowanie i status drogi.
4. Droga ekspresowa może być jednojezdniowa lub dwujezdniowa
Znak:
D-7 „droga ekspresowa”
oznacza początek lub kontynuację drogi ekspresowej.
Koniec:
D-8.
Dla samochodu osobowego podstawowe limity poza obszarem zabudowanym wynoszą:
- 120 km/h na drodze ekspresowej dwujezdniowej,
- 100 km/h na drodze ekspresowej jednojezdniowej.
Dlatego hasło:
„ekspresówka = zawsze 120”
jest błędne.
5. Autostrada i ekspresówka wymagają większego horyzontu obserwacji
Przy 120–140 km/h samochód pokonuje w każdej sekundzie kilkadziesiąt metrów.
Patrzenie tylko:
- na zderzak auta przed Tobą,
- kilka metrów przed maskę
jest niewystarczające.
Kierowca powinien obserwować:
- kilka pojazdów naprzód,
- znaki kierunkowe,
- zanikające pasy,
- włączające się pojazdy,
- możliwe zatory.
Im szybciej jedziesz:
→ tym wcześniej musisz podejmować decyzje.
6. Na autostradzie i drodze ekspresowej nie zatrzymuj się „na chwilę”
Art. 49 ust. 3 zabrania zatrzymania lub postoju na:
- autostradzie,
- drodze ekspresowej
w innym miejscu niż wyznaczone w tym celu.
Wyjątkiem nie jest:
„tylko odbiorę telefon”
albo:
„wysadzę pasażera na poboczu”.
Jeżeli pojazd zostaje unieruchomiony z przyczyn technicznych:
→ należy usunąć go z jezdni i prawidłowo ostrzec innych uczestników.
Szczegółową procedurę awarii omawiamy w Module 8.
7. Zatrzymanie wynikające z korka lub przepisów to inna sytuacja
Zakaz postoju na autostradzie nie oznacza:
„nie wolno się zatrzymać w korku”.
Art. 49 wyraźnie rozróżnia unieruchomienie wynikające z:
- warunków ruchu,
- przepisów ruchu drogowego.
Jeżeli ruch stoi:
→ zatrzymujesz się, bo wymaga tego sytuacja.
Nie jest to dobrowolny postój kierowcy.
8. Cofanie na autostradzie i drodze ekspresowej jest zabronione
Art. 23 zabrania cofania m.in.:
- na autostradzie,
- na drodze ekspresowej.
Typowa sytuacja
Minąłeś zjazd.
→ nie cofasz.
Jedziesz do:
- kolejnego węzła,
- miejsca, gdzie można legalnie zmienić kierunek.
Kilkaset metrów dodatkowej jazdy jest nieporównywalnie bezpieczniejsze niż cofanie pod prąd szybkiego ruchu.
9. Zawracanie na autostradzie jest zabronione
Art. 22 ust. 6 zabrania zawracania na autostradzie.
Na drodze ekspresowej zawracanie jest zabronione:
- z wyjątkiem skrzyżowania,
- albo miejsca przeznaczonego do tego celu.
Nie wykorzystuj:
- pasa awaryjnego,
- przerwy w barierach technicznych,
- wjazdów służbowych
do samodzielnego „skrócenia drogi”.
10. Pas awaryjny nie jest dodatkowym pasem do omijania korka
Jeżeli droga posiada pas awaryjny:
→ nie służy on do normalnej jazdy.
Nie wykorzystuj go do:
- wyprzedzania,
- omijania kolejki,
- dojazdu do zjazdu.
Wyjątkowe użycie może wynikać z:
- polecenia służb,
- organizacji ruchu,
- sytuacji awaryjnej.
Nie twórz własnej reguły tylko dlatego, że pas jest pusty.
11. Droga dwujezdniowa nie zawsze jest autostradą lub ekspresówką
Możesz jechać drogą:
- z dwiema jezdniami,
- kilkoma pasami,
- barierą pośrodku,
która nie jest oznaczona D-7 ani D-9.
Wtedy nie stosujesz automatycznie zasad i limitów autostrady lub drogi ekspresowej.
Rodzaj drogi ustala się na podstawie:
- przepisów,
- oznakowania,
- jej formalnego statusu.
12. Zwykła droga jednojezdniowa poza obszarem zabudowanym wymaga szczególnej oceny przeciwnego kierunku
Na typowej drodze:
- jedna jezdnia,
- jeden pas w każdym kierunku
manewry często wymagają kontaktu z ruchem przeciwnym.
Największe ryzyka:
- wyprzedzanie,
- zakręty,
- wzniesienia,
- wąskie pobocze,
- wolne pojazdy,
- rowerzyści.
Nie planuj manewru na podstawie:
„droga wygląda na pustą”.
Musisz mieć odpowiednią:
- widoczność,
- odległość,
- czas.
13. Wąska droga lokalna wymaga mniejszej prędkości nawet bez ograniczenia
Droga może mieć:
- wąską jezdnię,
- brak linii,
- miękkie pobocza,
- budynki blisko krawędzi,
- niewidoczne wyjazdy.
Formalny limit nie uwzględnia każdej lokalnej cechy.
Jeżeli dwa pojazdy nie mogą się swobodnie minąć:
→ trzeba odpowiednio zmniejszyć prędkość i w razie potrzeby się zatrzymać.
Art. 23 przy wymijaniu wymaga:
- bezpiecznego odstępu,
- a w razie potrzeby zjazdu na prawo,
- zmniejszenia prędkości lub zatrzymania.
14. Pobocze może być niestabilne
Na drodze lokalnej pobocze może być:
- miękkie,
- niższe od jezdni,
- pokryte żwirem,
- błotem,
- trawą.
Nie zjeżdżaj gwałtownie na pobocze podczas wymijania.
Jeżeli sytuacja wymaga zjazdu:
- zwolnij,
- oceń jego stan,
- zachowaj stabilny tor.
Powrót na jezdnię wykonuj płynnie.
15. Droga miejska ma więcej konfliktów przy mniejszej prędkości
W mieście prędkość jest zwykle niższa niż na trasie, ale liczba potencjalnych konfliktów jest znacznie większa.
Kierowca musi obserwować jednocześnie:
- pieszych,
- rowerzystów,
- skrzyżowania,
- autobusy,
- tramwaje,
- zaparkowane pojazdy,
- wyjazdy z posesji,
- sygnalizację.
Dlatego jazda 50 km/h w centrum może wymagać większego poziomu uwagi niż 90 km/h na pustej prostej drodze.
16. Zaparkowane pojazdy tworzą strefy niewidoczne
Na ulicy miejskiej między samochodami może pojawić się:
- pieszy,
- dziecko,
- rowerzysta wyjeżdżający z bramy.
Samochody mogą również:
- ruszyć,
- otworzyć drzwi.
Jeżeli przestrzeń przy krawędzi jest zasłonięta:
→ ogranicz prędkość i zwiększ margines boczny.
17. Droga górska łączy wiele rodzajów ryzyka
Na drodze górskiej można jednocześnie spotkać:
- ciasne zakręty,
- duże spadki,
- wąską jezdnię,
- ograniczoną widoczność,
- spadające odłamki,
- śnieg lub lód,
- mgłę,
- silny wiatr.
Nie należy oceniać takiej drogi wyłącznie według limitu.
Wymaga ona:
- większego przewidywania,
- odpowiedniego biegu,
- ograniczenia prędkości przed zakrętem,
- uważnej obserwacji pobocza i ruchu z przeciwka.
18. Zakręt ogranicza pole widzenia
Na prostym odcinku kierowca może widzieć daleko.
Na zakręcie część drogi zasłaniają:
- drzewa,
- budynki,
- skarpa,
- bariera,
- geometria łuku.
Dlatego na zakręcie możesz nie widzieć:
- zatrzymanego auta,
- rowerzysty,
- pieszego,
- zwierzęcia,
- pojazdu częściowo na Twoim pasie.
Prędkość powinna być taka, aby widoczny odcinek dawał możliwość odpowiedniej reakcji.
19. A-1 i A-2 — niebezpieczny zakręt
Znaki:
- A-1 „niebezpieczny zakręt w prawo”
- A-2 „niebezpieczny zakręt w lewo”
ostrzegają o niebezpiecznym zakręcie w kierunku wskazanym na znaku.
To nie są informacje:
„droga trochę skręca”.
Oznaczają miejsce, które ze względu na:
- geometrię,
- widoczność,
- warunki
wymaga zwiększonej ostrożności.
20. A-3 i A-4 — seria niebezpiecznych zakrętów
Znaki:
- A-3 „niebezpieczne zakręty — pierwszy w prawo”
- A-4 „niebezpieczne zakręty — pierwszy w lewo”
ostrzegają o kilku niebezpiecznych zakrętach.
Kierunek na znaku dotyczy:
pierwszego zakrętu.
Nie oznacza, że wszystkie kolejne są w tym samym kierunku.
21. T-4 i T-5 rozwijają informację o zakrętach
Pod A-3 lub A-4 może znajdować się:
T-4
wskazująca liczbę zakrętów większą niż dwa,
oraz:
T-5
wskazująca początek:
drogi krętej.
Wniosek
Jeżeli zaczyna się długi kręty odcinek:
→ nie przyspieszaj gwałtownie po wyjściu z każdego pojedynczego łuku.
Przygotuj się na kolejne zmiany kierunku.
22. Znaki ostrzegawcze zobowiązują do szczególnej ostrożności
Rozporządzenie stanowi ogólnie, że znaki ostrzegawcze:
- uprzedzają o miejscu, gdzie występuje lub może wystąpić niebezpieczeństwo,
- zobowiązują uczestników ruchu do zachowania:
szczególnej ostrożności.
Dlatego A-1/A-2/A-3/A-4 nie są jedynie „podpowiedzią trasy”.
Mają znaczenie prawne dla zachowania kierującego.
23. Prędkość najlepiej redukować przed zakrętem
W zwykłej jeździe prawidłowa sekwencja jest następująca:
- zauważ zakręt,
- oceń jego promień i widoczność,
- ogranicz prędkość przed wejściem,
- płynnie skręć,
- po uzyskaniu widoczności i stabilności stopniowo przyspiesz.
Hamowanie dopiero:
w środku zbyt szybko pokonywanego zakrętu
pozostawia kierowcy mniej marginesu przyczepności.
24. Nie ścinaj zakrętu przez linię lub przeciwny pas
Na pustej drodze może pojawić się pokusa:
„widzę kawałek zakrętu, zetnę go”.
To szczególnie niebezpieczne przy ograniczonej widoczności.
Po drugiej stronie może znajdować się:
- samochód,
- motocykl,
- rowerzysta.
Zachowuj swój pas i tor zgodny z oznakowaniem.
25. Zakręt „zamyka się” — promień może maleć
Nie każdy zakręt ma stały promień.
Może zacząć się łagodnie, a potem stać się:
- ciaśniejszy,
- mniej widoczny.
Jeżeli wjeżdżasz z prędkością dobraną tylko do pierwszej części:
→ możesz zabraknąć marginesu w dalszej części.
Najbezpieczniej nie zakładać, że niewidoczny fragment będzie taki sam jak początek.
26. Zakręt po wzniesieniu jest podwójnie trudny
Wierzchołek wzniesienia ogranicza widoczność pionowo.
Jeżeli zaraz za nim znajduje się:
- zakręt,
- skrzyżowanie,
- korek,
kierowca może zobaczyć zagrożenie bardzo późno.
Przed szczytem:
→ nie przyspieszaj tylko dlatego, że droga bezpośrednio przed maską jest pusta.
27. Wyprzedzanie przy dojeżdżaniu do wierzchołka wzniesienia jest co do zasady zabronione
Art. 24 ust. 7 zabrania wyprzedzania pojazdu silnikowego jadącego po jezdni:
przy dojeżdżaniu do wierzchołka wzniesienia.
Przewidziane są ustawowe wyjątki m.in. dla określonych jezdni:
- jednokierunkowej,
- dwukierunkowej z wyznaczonymi pasami, jeżeli kierujący nie wjeżdża na część dla przeciwnego kierunku w miejscu objętym zakazem wynikającym z oznakowania.
Nie uczymy więc prostego hasła:
„na każdym wzniesieniu nigdy nie wolno wyprzedzać”.
Kluczowe jest dojeżdżanie do wierzchołka i warunki określone w art. 24.
28. Na zakręcie oznaczonym znakami ostrzegawczymi wyprzedzanie pojazdu silnikowego jest co do zasady zabronione
Art. 24 ust. 7 obejmuje również:
zakręt oznaczony znakami ostrzegawczymi.
Także tutaj istnieją ustawowe wyjątki dla określonych układów jezdni.
Najważniejszy sens przepisu:
→ ograniczona widoczność nie daje bezpiecznego miejsca na wejście w konflikt z ruchem przeciwnym.
29. A-22 „niebezpieczny zjazd”
Znak:
A-22 „niebezpieczny zjazd”
ostrzega o znacznym:
spadku podłużnym drogi.
Pod znakiem może znajdować się:
T-9
wskazująca rzeczywistą wielkość spadku.
30. A-23 „stromy podjazd”
Znak:
A-23 „stromy podjazd”
ostrzega o znacznym:
wzniesieniu drogi.
T-9 może wskazywać rzeczywistą wielkość wzniesienia.
Ważne
A-22 i A-23:
- nie oznaczają konkretnego obowiązkowego biegu,
- nie wprowadzają samodzielnie konkretnego limitu prędkości.
Informują o warunkach wymagających odpowiedniego przygotowania kierowcy.
31. Co oznacza nachylenie 10%?
Wartość procentowa nachylenia opisuje zmianę wysokości w stosunku do odległości poziomej.
W przybliżeniu:
10% = 10 m zmiany wysokości na 100 m odległości poziomej.
To nie oznacza:
„kąt 10 stopni”.
Procent i stopnie to różne sposoby opisu nachylenia.
32. Na stromym zjeździe samochód ma naturalną tendencję do zwiększania prędkości
Grawitacja działa w kierunku jazdy.
Jeżeli kierowca nic nie robi:
→ prędkość może rosnąć.
Dlatego przed długim zjazdem należy:
- odpowiednio wcześnie ograniczyć prędkość,
- dobrać właściwe przełożenie,
- korzystać z hamowania silnikiem,
- używać hamulca roboczego w sposób kontrolowany.
Nie czekaj, aż samochód rozpędzi się znacznie ponad prędkość bezpieczną.
33. Nie zjeżdżaj długiego stromego odcinka na luzie
Jazda na luzie ogranicza możliwość wykorzystania:
hamowania silnikiem.
Na długim spadku właściwe przełożenie pomaga kontrolować prędkość bez ciągłego silnego używania hamulca roboczego.
Szczegóły zależą od:
- skrzyni manualnej,
- automatycznej,
- trybu pracy układu napędowego.
Stosuj rozwiązania przewidziane przez producenta pojazdu.
34. Długotrwałe używanie hamulca może prowadzić do przegrzania
Na bardzo długim zjeździe ciągłe mocne trzymanie pedału hamulca może prowadzić do:
- wzrostu temperatury,
- spadku skuteczności układu.
Dlatego technika jazdy powinna ograniczać konieczność stałego „wiszenia na hamulcu”.
Hamowanie silnikiem i odpowiednio dobrana prędkość:
→ zmniejszają obciążenie hamulca roboczego.
35. Zjazd zwiększa również potrzebny margines zatrzymania
Jak omawialiśmy w M6.2:
na spadku grawitacja działa zgodnie z kierunkiem ruchu.
Dlatego zatrzymanie może wymagać:
- wcześniejszego hamowania,
- większego odstępu.
Nie jedź blisko za pojazdem tylko dlatego, że oba samochody poruszają się „z tą samą prędkością”.
36. Na podjeździe samochód może szybko tracić prędkość
Stromy podjazd zwiększa zapotrzebowanie na:
- moment napędowy,
- odpowiednie przełożenie.
Jeżeli bieg jest zbyt wysoki:
- silnik może tracić obroty,
- samochód może zwalniać,
- kierowca będzie zmuszony do późnej redukcji.
Dobierz bieg odpowiednio wcześnie, aby:
- utrzymać kontrolę,
- nie wykonywać chaotycznych zmian podczas stromego odcinka.
37. Pojazd przed Tobą na podjeździe może zwolnić bardziej niż oczekujesz
Szczególnie:
- ciężarówka,
- autobus,
- samochód z przyczepą
może na stromym wzniesieniu bardzo wyraźnie stracić prędkość.
Dlatego obserwuj zmianę dystansu.
Nie czekaj, aż nagle znajdziesz się blisko jego tylnej części.
38. Przy ruszaniu pod górę pozostaw dodatkową przestrzeń
Pojazd przed Tobą może:
- stoczyć się,
- zgasnąć,
- ruszyć nierówno.
Dlatego przy zatrzymaniu na podjeździe:
→ nie ustawiaj się bardzo blisko.
Dotyczy to szczególnie pojazdu:
- nauki jazdy,
- z przyczepą,
- ciężkiego.
39. Na górskiej drodze ruch przeciwny może „wyjechać” zza zakrętu bardzo blisko
Jeżeli jezdnia jest wąska:
- samochód ciężarowy,
- autobus
może zajmować znaczną szerokość.
Na ciasnym łuku jego nadwozie może znaleźć się blisko osi drogi.
Dlatego przed niewidocznym zakrętem:
- ogranicz prędkość,
- trzymaj się bezpiecznie swojego toru,
- bądź przygotowany do zatrzymania.
40. A-25 — spadające odłamki skalne
Na drogach górskich można spotkać znak:
A-25 „spadające odłamki skalne”.
Ostrzega o możliwości:
- spadania odłamków na drogę,
- zalegania ich na jezdni.
Wniosek
Nie obserwuj tylko zbocza.
Największym bezpośrednim zagrożeniem może być:
kamień już leżący na Twoim pasie.
41. Tunel, most i wiadukt mają własne specyficzne ryzyka
Nie powtarzamy całych wcześniejszych lekcji, ale warto połączyć informacje:
Tunel
- ograniczona przestrzeń,
- szczególne odstępy,
- ograniczenia manewrów.
Most / wiadukt
- możliwy boczny wiatr,
- szybsze oblodzenie,
- brak typowej przestrzeni ucieczki.
Rodzaj obiektu zmienia sposób oceny ryzyka nawet wtedy, gdy nawierzchnia wygląda prawidłowo.
42. Droga leśna i rolnicza wymaga oczekiwania innych uczestników
Na trasach poza miastem możesz spotkać:
- ciągniki,
- maszyny rolnicze,
- rowerzystów,
- pieszych,
- zwierzęta.
Pojazd rolniczy może:
- jechać bardzo wolno,
- być szeroki,
- skręcać w niepozorny zjazd do pola.
Nie wyprzedzaj go tylko dlatego, że jest wolny.
Najpierw sprawdź:
- widoczność,
- szerokość drogi,
- oznakowanie,
- zamiar kierującego.
43. Nawigacja nie zna wszystkich chwilowych warunków drogi
System nawigacji może wybrać trasę:
- wąską,
- górską,
- lokalną.
Nie oznacza to, że można ją pokonać z prędkością sugerowaną przez aplikację.
Kierowca podejmuje decyzję według:
- rzeczywistej drogi,
- znaków,
- pogody,
- widoczności.
Nawigacja:
→ pomaga znaleźć kierunek, nie przejmuje odpowiedzialności za prowadzenie.
44. Po zmianie rodzaju drogi zmień „tryb myślenia”
Przejście z:
miasto → droga krajowa → ekspresówka
wymaga zmiany:
- horyzontu obserwacji,
- odstępu,
- sposobu zmiany pasa,
- oceny prędkości.
Podobnie:
autostrada → zjazd → lokalna droga
wymaga szybkiego przestawienia się na:
- mniejsze promienie zakrętów,
- pieszych,
- skrzyżowania,
- mniejszą widoczność.
Nie przenoś mentalnie prędkości autostradowej na pierwszą ulicę po zjeździe.
Algorytm oceny nieznanej drogi
Krok 1 — rozpoznaj typ drogi
- D-7?
- D-9?
- zwykła jednojezdniowa?
- miejska?
- lokalna?
Krok 2 — sprawdź geometrię
- zakręt,
- wzniesienie,
- spadek,
- szerokość.
Krok 3 — oceń widoczność
Czy widzisz wystarczająco daleko?
Krok 4 — przeczytaj znaki ostrzegawcze
- A-1–A-4,
- A-22,
- A-23,
- A-25.
Krok 5 — dobierz prędkość przed trudnym odcinkiem
Nie dopiero w jego środku.
Krok 6 — dobierz odstęp i przełożenie
Szczególnie na spadku i podjeździe.
Krok 7 — zostaw margines na nieznane
Niewidoczny zakręt nie jest „pustym zakrętem”.
Najczęstsze pułapki
1. Rodzaj drogi wpływa na sposób prowadzenia, a nie tylko na dopuszczalny limit prędkości.
2. D-9 oznacza autostradę, D-7 drogę ekspresową; sama szerokość lub liczba pasów nie wystarcza do rozpoznania statusu drogi.
3. Droga ekspresowa może być jednojezdniowa lub dwujezdniowa; dla auta osobowego zasadnicze limity to odpowiednio 100 i 120 km/h.
4. Na autostradzie i drodze ekspresowej zatrzymanie lub postój poza miejscem wyznaczonym jest zabroniony, poza sytuacjami wynikającymi z warunków lub przepisów ruchu oraz właściwie obsługiwaną awarią.
5. Cofanie na autostradzie i drodze ekspresowej jest zabronione.
6. Zawracanie na autostradzie jest zabronione; na drodze ekspresowej wyjątek dotyczy skrzyżowania lub miejsca do tego przeznaczonego.
7. A-1/A-2 oznaczają pojedynczy niebezpieczny zakręt, A-3/A-4 serię niebezpiecznych zakrętów.
8. T-4 wskazuje liczbę zakrętów większą niż dwa, a T-5 początek drogi krętej.
9. Znak ostrzegawczy zobowiązuje do szczególnej ostrożności.
10. Wyprzedzanie pojazdu silnikowego przy dojeżdżaniu do wierzchołka wzniesienia i na zakręcie oznaczonym znakami ostrzegawczymi jest co do zasady zabronione, z wyjątkami określonymi w art. 24.
11. A-22 oznacza niebezpieczny zjazd, A-23 stromy podjazd; T-9 może wskazywać rzeczywistą wartość nachylenia.
12. Nachylenie 10% nie oznacza kąta 10°.
13. Na długim zjeździe należy wcześniej ograniczyć prędkość i wykorzystać właściwe przełożenie oraz hamowanie silnikiem.
14. Długotrwałe intensywne używanie hamulca na stromym zjeździe może pogarszać jego skuteczność wskutek przegrzania.
15. Niewidoczny fragment zakrętu należy traktować jako przestrzeń, w której może znajdować się zagrożenie.
Źródła
- Rozporządzenie w sprawie szkolenia osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami:
- Załącznik nr 1,
officialTopic 2.6— właściwości różnych typów dróg i związane z tym wymagania oraz wpływ rzeźby terenu i warunków drogowych.
- Załącznik nr 1,
- Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. — Prawo o ruchu drogowym:
- art. 19 ust. 1 — dostosowanie prędkości m.in. do rzeźby terenu, stanu i widoczności drogi,
- art. 20 ust. 3 — podstawowe limity poza obszarem zabudowanym dla samochodu osobowego: autostrada 140 km/h, droga ekspresowa dwujezdniowa 120 km/h, jednojezdniowa 100 km/h, pozostałe drogi 90 km/h,
- art. 22 ust. 6 — zakazy zawracania m.in. na autostradzie oraz na drodze ekspresowej poza przewidzianymi wyjątkami,
- art. 23 ust. 1 — zasady wymijania oraz zakaz cofania m.in. na autostradzie i drodze ekspresowej,
- art. 24 ust. 7–8 — zakaz wyprzedzania pojazdu silnikowego przy dojeżdżaniu do wierzchołka wzniesienia i na zakręcie oznaczonym znakami ostrzegawczymi oraz przewidziane wyjątki,
- art. 49 ust. 3–4 — zakaz zatrzymania/postoju na autostradzie i drodze ekspresowej poza miejscami wyznaczonymi oraz rozróżnienie zatrzymania wynikającego z warunków/przepisów ruchu.
- Rozporządzenie w sprawie znaków i sygnałów drogowych:
- § 3 — ogólne znaczenie znaków ostrzegawczych i obowiązek szczególnej ostrożności,
- § 4 — A-1, A-2, A-3, A-4, T-4 i T-5,
- § 10 ust. 4–6 — A-22 „niebezpieczny zjazd”, A-23 „stromy podjazd”, A-25 „spadające odłamki skalne” oraz T-9,
- § 48 — D-7/D-8 oraz D-9/D-10.
- Warstwa dydaktyczna:
- nachylenie wyrażone w procentach to stosunek różnicy wysokości do odległości poziomej ×100%; nie utożsamiać procentów ze stopniami,
- hamowanie silnikiem i właściwe przełożenie są elementami techniki kontroli prędkości na długim spadku; szczegółowy sposób zależy od konstrukcji pojazdu.
- Aktualne brzmienie art. 19, 20, 22–24 i 49 oraz przepisów znakowych sprawdzono roboczo w oficjalnym ELI według stanu dostępnego w sierpniu 2026 r. Przy kolejnej aktualizacji prawnej należy ponownie potwierdzić te przepisy bezpośrednio przed publikacją.