EN UA DE

Kategoria BM6.7

Lekcja 7 z 7

Pole widzenia kierowcy i martwe pola

Spis treści

Kierowca nie widzi całej przestrzeni wokół samochodu jednocześnie.

Część otoczenia obserwuje:

bezpośrednio przez szyby,
w lusterkach,
przez kamerę cofania lub system kamer,
po odwróceniu głowy.

Mimo tego zawsze mogą istnieć obszary:

niewidoczne albo widoczne tylko częściowo.

To właśnie martwe pola.

Najważniejsza zasada tej lekcji:

jeżeli nie widzisz całej przestrzeni potrzebnej do wykonania manewru, nie zakładaj, że jest pusta — zmień pozycję, użyj lusterek, spójrz przez ramię albo poczekaj, aż uzyskasz pewność.

1. Pole widzenia kierowcy to więcej niż przednia szyba

W praktyce pole obserwacji składa się z kilku elementów:

widzenia bezpośredniego

przez:

przednią szybę,
szyby boczne,
tylną szybę;

widzenia pośredniego

przez:

lusterko wewnętrzne,
lusterka zewnętrzne,
homologowane systemy kamer, jeżeli pojazd jest w nie wyposażony;

aktywnego sprawdzania otoczenia

przez:

obrót głowy,
zmianę położenia ciała,
ponowne spojrzenie w miejsce wcześniej zasłonięte.

Bezpieczna obserwacja wykorzystuje wszystkie te możliwości.

2. Prawo wymaga dostatecznego pola widzenia

Art. 66 PoRD wymaga, aby pojazd był zbudowany, wyposażony i utrzymany tak, aby korzystanie z niego:

zapewniało dostateczne pole widzenia kierowcy

oraz umożliwiało łatwe, wygodne i pewne posługiwanie się urządzeniami do:

kierowania,
hamowania,
sygnalizacji,
oświetlenia drogi

przy równoczesnym jej obserwowaniu.

To oznacza, że dobra widoczność nie jest jedynie kwestią komfortu.

Jest elementem bezpieczeństwa technicznego pojazdu.

3. Lusterka są obowiązkowym elementem systemu widzenia

Rozporządzenie o warunkach technicznych określa szczegółowe wymagania dotyczące:

liczby,
rodzaju,
rozmieszczenia,
pola widzenia

lusterek i urządzeń widzenia pośredniego.

W nowoczesnym samochodzie osobowym kierowca korzysta przede wszystkim z:

lusterka wewnętrznego,
lewego lusterka zewnętrznego,
prawego lusterka zewnętrznego.

Szczegóły homologacyjne zależą m.in. od:

kategorii pojazdu,
daty pierwszej rejestracji,
konstrukcji.

W e‑Wykładach nie wymagamy zapamiętywania tabel homologacyjnych.

Najważniejsza umiejętność:

prawidłowo ustawić i skutecznie wykorzystywać dostępne urządzenia obserwacji.

4. Lusterka ustawiaj dopiero po ustawieniu fotela

Pole widzenia w lusterku zależy od położenia głowy kierowcy.

Dlatego prawidłowa kolejność jest następująca:

ustaw siedzenie,
ustaw oparcie,
ustaw kierownicę,
ustaw zagłówek,
przyjmij normalną pozycję do jazdy,
dopiero wtedy ustaw lusterka.

Jeżeli po regulacji lusterek przesuniesz fotel:

→ ich ustawienie może przestać być prawidłowe.

5. Lusterko wewnętrzne powinno maksymalnie wykorzystywać widok przez tylną szybę

W typowym samochodzie osobowym ustaw lusterko wewnętrzne tak, aby bez zmiany pozycji głowy widzieć możliwie pełny obszar tylnej szyby.

Nie ustawiaj go do:

obserwowania pasażerów,
patrzenia głównie na tylne siedzenie,
poprawiania włosów.

Jego podstawową funkcją podczas jazdy jest obserwacja przestrzeni za pojazdem.

6. Lusterka boczne mają uzupełniać, a nie powielać dokładnie widok środkowy

Jeżeli oba lusterka zewnętrzne pokazują przede wszystkim:

bok własnego samochodu,
tę samą przestrzeń co lusterko środkowe,

część dostępnego pola widzenia jest marnowana.

W praktyce warto ustawić je tak, aby:

niewielka część własnego pojazdu mogła służyć jako punkt odniesienia,
możliwie duża część obrazu obejmowała obszar obok i za samochodem.

Nie istnieje jeden idealny kąt ustawienia dla:

każdego kierowcy,
każdego samochodu.

7. Prawidłowo ustawione lusterka zmniejszają martwe pole — nie likwidują go całkowicie

To kluczowa zasada.

Nawet po bardzo dobrym ustawieniu lusterek pojazd może znajdować się:

poza bezpośrednim polem widzenia,
poza aktualnym polem lusterka,
tuż obok tylnego narożnika samochodu.

Dlatego przed zmianą pasa nie wystarcza:

„niczego nie widzę w lusterku”.

Trzeba sprawdzić także:

martwe pole.

8. Kontrola przez ramię

Przed manewrem, w którym pojazd może znajdować się obok Ciebie, pomocne jest krótkie spojrzenie:

przez ramię w odpowiednim kierunku.

Dotyczy szczególnie:

zmiany pasa,
ruszania od krawędzi,
skrętu przecinającego tor rowerzysty,
niektórych sytuacji przy włączaniu się do ruchu.

Ważne

Spojrzenie powinno być:

krótkie,
celowe,
wykonane po wcześniejszym sprawdzeniu sytuacji przed samochodem.

Nie odwracaj wzroku od drogi przed sobą na kilka sekund.

9. Schemat przed zmianą pasa

Dobra sekwencja obserwacji:

sprawdź sytuację przed sobą,
spójrz w lusterko wewnętrzne,
spójrz w odpowiednie lusterko zewnętrzne,
sprawdź martwe pole,
zasygnalizuj manewr odpowiednio wcześnie,
ponownie oceń sytuację,
zmień pas płynnie.

Kierunkowskaz:

→ nie zastępuje obserwacji.

Informuje o zamiarze.

Nie daje pierwszeństwa.

10. Pojazd może „zniknąć” pomiędzy lusterkiem a widzeniem bocznym

Typowa sytuacja:

motocykl jest widoczny w lusterku zewnętrznym,
zbliża się,
znika z lustra,
kierowca samochodu jeszcze nie widzi go bezpośrednio obok.

To właśnie jeden z obszarów martwego pola.

Jeżeli w lusterku widziałeś pojazd, a chwilę później go nie widzisz:

→ nie zakładaj, że skręcił albo zwolnił.

Najpierw ustal, gdzie się znajduje.

11. Motocykl jest szczególnie łatwy do przeoczenia

Motocykl:

ma mniejszą sylwetkę,
może szybko zmieniać położenie względem samochodu,
łatwiej mieści się w martwym polu.

Przed:

zmianą pasa,
skrętem,
zawracaniem,
otwarciem drzwi

sprawdź przestrzeń szczególnie dokładnie.

12. Rowerzysta może znajdować się blisko prawego boku auta

Przed skrętem w prawo:

prawe lusterko,
martwe pole,
droga/pas dla rowerów

powinny być ponownie sprawdzone.

Rowerzysta może:

dojechać z prawej strony,
legalnie wyprzedzać powoli jadące pojazdy z prawej,
znajdować się tak blisko samochodu, że nie jest już widoczny w lusterku.

To łączy M6.7 z M5.4.

13. Słupek A tworzy realne martwe pole przed kierowcą

Słupek A to element nadwozia pomiędzy:

przednią szybą,
przednimi drzwiami.

Jest potrzebny dla sztywności konstrukcji, ale może zasłonić:

pieszego,
rowerzystę,
motocykl,
fragment samochodu.

Szczególnie ważne jest to:

na skrzyżowaniach,
rondach,
przejściach dla pieszych.

14. Mały ruch głowy może odsłonić obiekt zasłonięty słupkiem

Nie wystarczy spojrzeć raz z jednej pozycji.

Jeżeli słupek zasłania fragment skrzyżowania:

lekko przesuń głowę,
sprawdź przestrzeń przed i za słupkiem.

Przykład

Pieszy porusza się z podobną prędkością kątową co Twój samochód.

Przez kilka chwil może pozostawać:

dokładnie za słupkiem A.

Dopiero zmiana pozycji głowy ujawni jego obecność.

15. Słupek B i C również mogą zasłaniać uczestników

Słupki boczne i tylne ograniczają widok podczas:

cofania,
zmiany pasa,
wyjazdu tyłem z miejsca postojowego.

Duże tylne słupki są szczególnie problematyczne w samochodach:

SUV,
crossover,
coupé,
dostawczych.

Konstrukcja każdego modelu daje inne pole widzenia.

Dlatego po zmianie samochodu:

→ trzeba ponownie „nauczyć się” jego martwych pól.

16. Wysoka linia okien utrudnia zauważenie niskich obiektów

Nowoczesny samochód może mieć:

wysoką linię boczną,
masywną maskę,
wysoką klapę bagażnika.

Kierowca może nie widzieć bezpośrednio:

małego dziecka,
niskiego słupka,
roweru leżącego za autem,
zwierzęcia.

To szczególnie ważne podczas:

ruszania,
manewrowania,
cofania.

17. Przód samochodu także ma martwe pole

Martwe pole nie występuje wyłącznie:

z tyłu i po bokach.

W wysokim SUV-ie lub aucie dostawczym obiekt znajdujący się bardzo blisko przed zderzakiem może być niewidoczny.

Przed ruszeniem po dłuższym postoju w miejscu, gdzie są:

dzieci,
piesi,
zwierzęta,

warto mieć pewność, że przestrzeń bezpośrednio przed autem jest wolna.

18. Cofanie ma największy problem z ograniczonym polem widzenia

Podczas cofania kierunek ruchu jest przeciwny do naturalnego ustawienia kierowcy.

Art. 23 wymaga przy cofaniu:

zachowania szczególnej ostrożności,
ustąpienia innemu uczestnikowi,
sprawdzenia, czy za pojazdem nie znajduje się przeszkoda.

Jeżeli osobiste upewnienie się jest utrudnione:

→ kierujący ma obowiązek zapewnić sobie pomoc innej osoby.

To jeden z nielicznych przypadków, gdy przepisy wprost przewidują pomoc obserwatora.

19. Kamera cofania nie zastępuje obowiązku upewnienia się

Kamera może bardzo pomagać, szczególnie przy wykrywaniu:

niskich obiektów,
linii miejsca postojowego,
przestrzeni bezpośrednio za pojazdem.

Może jednak nie pokazywać wszystkiego.

Ograniczenia:

zabrudzenie obiektywu,
deszcz,
śnieg,
szerokokątne zniekształcenie obrazu,
ograniczony zakres,
słaba jakość w nocy.

Dlatego podczas cofania korzystaj z:

kamery,
lusterek,
bezpośredniego spojrzenia,
czujników,

jako jednego systemu obserwacji.

20. Obraz szerokokątny może zmieniać ocenę odległości

Kamery i niektóre lusterka stosują:

szerokokątne,
asferyczne,
wypukłe

powierzchnie lub obrazowanie.

Dzięki temu widać więcej przestrzeni.

Ceną może być:

zmiana proporcji,
pozorne oddalenie obiektu,
trudniejsza ocena odległości.

Dlatego nie podejmuj decyzji tylko na podstawie:

„wydaje się daleko”.

Obserwuj także:

tempo zmiany obrazu,
inne lusterka,
rzeczywistą przestrzeń.

21. Czujniki parkowania wykrywają przeszkody, ale nie wszystkie

Czujnik ultradźwiękowy może mieć problem z:

bardzo cienkim słupkiem,
niskim obiektem,
nietypową powierzchnią,
przeszkodą znajdującą się poza zakresem czujników.

Nie cofaj „do ciągłego sygnału”, zakładając, że system zna dokładne położenie każdego obiektu.

Technologia jest pomocą.

Nie jest zwolnieniem z obserwacji.

22. System monitorowania martwego pola to wsparcie, nie pierwszeństwo

Blind Spot Monitoring może ostrzegać:

lampką w lusterku,
sygnałem,
wibracją,

że obok znajduje się pojazd.

Może jednak mieć ograniczenia przy:

bardzo szybkich motocyklach,
zabrudzonych czujnikach,
nietypowej geometrii drogi,
przyczepie.

Brak ostrzeżenia nie oznacza automatycznie:

„pas jest wolny”.

Przed zmianą pasa nadal:

→ patrz w lusterka i sprawdź martwe pole.

23. Asystent zmiany pasa nie wykonuje obowiązku obserwacji za kierowcę

System może:

ostrzegać,
korygować tor,
w niektórych samochodach wspomagać zmianę pasa.

Odpowiedzialność kierującego za bezpieczny manewr pozostaje.

Jeżeli system i Twoja obserwacja dają sprzeczne informacje:

→ nie wykonuj manewru, dopóki nie wyjaśnisz sytuacji.

24. Pasażerowie mogą ograniczyć widoczność

Wysoki pasażer lub osoba siedząca w nietypowej pozycji może zasłaniać:

tylną szybę,
boczną szybę,
część pola widzenia.

Nie ustawiaj przedmiotów w sposób zasłaniający obserwację.

Jeżeli przewożone osoby lub rzeczy zmieniają widoczność:

→ odpowiednio korzystaj z pozostałych urządzeń obserwacji i zwiększ ostrożność.

25. Bagaż nie może odbierać kierowcy dostatecznego pola widzenia

Art. 66 wymaga dostatecznego pola widzenia.

Dlatego nie należy układać:

pudeł,
toreb,
bagażu

tak, aby niebezpiecznie zasłaniały:

przednią szybę,
boczne szyby,
przestrzeń potrzebną do obserwacji.

Przy ładunku zasłaniającym tylną szybę szczególnego znaczenia nabierają wymagane lusterka zewnętrzne i prawidłowa organizacja obserwacji.

26. Przyczepa zwiększa martwe pola

Samochód z:

przyczepą kempingową,
dużą przyczepą towarową

ma znacznie ograniczoną widoczność do tyłu.

Przyczepa może zasłonić całe pole lusterka wewnętrznego.

Dlatego szczególnie ważne są:

prawidłowe lusterka zewnętrzne,
ewentualne dodatkowe lusterka zgodne z wymaganiami,
większa ostrożność przy zmianie pasa i cofaniu.

27. Duży pojazd ma martwe pola znacznie większe niż samochód osobowy

Kierowca:

ciężarówki,
autobusu

siedzi wysoko i korzysta z wielu lusterek.

Mimo to może mieć duże obszary ograniczonej widoczności:

bezpośrednio przed kabiną,
po prawej stronie,
wzdłuż boków,
za pojazdem.

Nie zakładaj:

„jest wysoko, więc widzi wszystko”.

Często jest odwrotnie.

28. Nie pozostawaj długo obok kabiny ciężarówki

Szczególnie niebezpieczne jest miejsce:

po prawej stronie ciężarówki,
w pobliżu kabiny i przedniej osi.

Przy skręcie ciężarówka może:

zająć więcej miejsca,
przeciąć tor pojazdu znajdującego się obok.

Jeżeli wyprzedzasz:

→ wykonuj manewr sprawnie i bez niepotrzebnego pozostawania w martwym polu.

Nie oznacza to przekraczania dopuszczalnej prędkości.

29. „Jeśli nie widzisz kierowcy ciężarówki w jego lusterku” — potraktuj to jako ostrzeżenie

Praktyczna zasada bezpieczeństwa:

jeżeli jadąc obok dużego pojazdu nie jesteś w stanie zobaczyć jego kierowcy w lusterku:

→ istnieje duże ryzyko, że kierowca również ma trudność z zobaczeniem Ciebie przez to konkretne lusterko.

Nie jest to ustawowa definicja martwego pola.

To użyteczna wskazówka:

nie zakładaj, że zostałeś zauważony.

30. Autobus ma szczególne martwe pola przy przystanku

Kierowca autobusu musi obserwować:

pojazdy,
pieszych,
pasażerów,
lusterka,
drzwi.

Sam autobus może też zasłaniać pieszych kierowcy samochodu jadącego obok.

Dlatego okolice przystanku wymagają obserwacji z dwóch perspektyw:

kogo autobus może nie widzieć,
kogo autobus zasłania Tobie.

31. Motocyklista również ma ograniczone pole widzenia

Kask:

nie powinien uniemożliwiać wymaganej obserwacji,
ale pole widzenia motocyklisty i sposób kontroli otoczenia różnią się od samochodu.

Motocyklista nie ma:

lusterka wewnętrznego,
tylnej szyby.

Nie zakładaj, że kierujący jednośladem zauważy Cię wyłącznie dlatego, że jedziesz za nim.

Zachowuj odpowiedni odstęp i przewidywalny tor.

32. Rowerzysta ma inne możliwości obserwacji niż kierowca samochodu

Rowerzysta może:

odwrócić głowę,
używać lusterka, jeśli je posiada,
słuchać otoczenia.

Odwrócenie głowy może jednak chwilowo wpłynąć na:

tor roweru,
równowagę.

Jeżeli widzisz rowerzystę spoglądającego do tyłu:

→ zostaw mu dodatkową przestrzeń.

33. Zaparkowany samochód może zasłonić cały uczestnik ruchu

Martwe pole powstaje nie tylko przez konstrukcję Twojego auta.

Może je stworzyć:

zaparkowany bus,
ciężarówka,
żywopłot,
reklama,
kontener.

Za przeszkodą może znajdować się:

pieszy,
dziecko,
rowerzysta,
samochód wyjeżdżający z posesji.

Jeżeli przestrzeń jest zasłonięta:

→ traktuj ją jako potencjalnie zajętą, nie jako pustą.

34. Skrzyżowanie wymaga „otwierania” pola widzenia stopniowo

Przy ograniczonej widoczności nie należy:

gwałtownie wjechać przodem samochodu na jezdnię,
aby dopiero wtedy zobaczyć ruch.

Prawidłowo:

zatrzymaj się tam, gdzie wymaga tego przepis,
następnie, jeżeli to konieczne, bardzo powoli wysuwaj pojazd,
uzyskuj stopniowo widok,
zatrzymaj się ponownie, jeżeli sytuacja tego wymaga.

Nie przekraczaj jednak miejsca, w którym stworzyłbyś zagrożenie.

35. Lustro drogowe jest pomocą, nie gwarancją pustej drogi

Na trudnych wyjazdach zarządca może zastosować:

lustro drogowe.

Obraz w nim może:

zniekształcać odległość,
mieć ograniczony zakres,
być zabrudzony,
być zasłonięty.

Nie podejmuj decyzji tylko na podstawie jednego krótkiego spojrzenia w lustro.

Łącz je z:

bezpośrednią obserwacją,
powolnym dojazdem,
ponownym sprawdzeniem.

36. Deszcz, mgła i noc zmniejszają skuteczne pole widzenia

M6.4 i M6.5 pokazują, że nawet jeśli konstrukcyjnie widzisz przez szybę, informacje mogą być ograniczone przez:

deszcz,
mgłę,
śnieg,
ciemność,
odblaski,
brudną szybę.

Można więc rozróżnić:

pole widzenia konstrukcyjne

oraz

skuteczny zasięg obserwacji w danych warunkach.

Kierowca dostosowuje jazdę do tego drugiego.

37. Niskie słońce może praktycznie „zamknąć” fragment pola widzenia

Oślepienie przez słońce występuje szczególnie:

rano,
wieczorem,
przy mokrej nawierzchni.

Pomagają:

czysta szyba,
osłona przeciwsłoneczna,
odpowiednie okulary, jeżeli kierowca ich potrzebuje,
redukcja prędkości.

Jeżeli przez kilka sekund praktycznie nie widzisz drogi:

→ nie kontynuuj jazdy z tą samą prędkością.

38. Przed zmianą kierunku sprawdzaj również przestrzeń, do której zamierzasz wjechać

Kierowca może poprawnie sprawdzić pierwszeństwo, a mimo to przeoczyć:

słupek,
wysepkę,
rowerzystę,
pieszego,
pojazd w martwym polu.

Przed skrętem obserwacja powinna obejmować:

tor przed autem,
stronę skrętu,
obszar obok pojazdu.

Nie patrz wyłącznie na pojazdy nadjeżdżające z przeciwka.

39. Podczas ronda słupek A może przez kilka chwil zasłaniać pojazd

Na rondzie samochód i pojazd znajdujący się na obwiedni mogą poruszać się względem siebie w taki sposób, że drugi samochód pozostaje:

za słupkiem A.

Dlatego przed wjazdem:

nie wykonuj jednego statycznego spojrzenia,
przesuń wzrok i głowę,
ponownie oceń sytuację tuż przed ruszeniem.

40. Nie polegaj na jednym spojrzeniu sprzed kilku sekund

Sytuacja w martwym polu zmienia się bardzo szybko.

Motocykl jadący 50 km/h w ciągu jednej sekundy pokonuje prawie 14 m.

Dlatego:

spojrzenie w lusterko,
następnie długa obserwacja innego kierunku,
a potem natychmiastowa zmiana pasa

może być niebezpieczna.

Przed rozpoczęciem manewru:

→ wykonaj aktualną kontrolę.

41. Skanowanie otoczenia powinno być ciągłe

Nie istnieje jeden przepis:

„sprawdzaj lusterko co dokładnie 5 sekund”.

Kierowca powinien regularnie przenosić uwagę między:

dalekim planem,
najbliższą drogą,
lusterkami,
bokami,
znakami.

Częstotliwość zależy od sytuacji.

Przed manewrem potrzeba kontroli znacznie bardziej intensywnej niż podczas stabilnej jazdy pustą drogą.

42. Nie wpatruj się długo w lusterko

Lusterko służy do krótkich, częstych kontroli.

Jeżeli przez kilka sekund obserwujesz wyłącznie obraz z tyłu:

→ w tym czasie sytuacja przed samochodem może się zmienić.

Dobra obserwacja to:

krótkie spojrzenia + szybki powrót wzroku przed pojazd.

43. Pole widzenia innych kierowców może być inne niż Twoje

Ten sam uczestnik może być:

doskonale widoczny dla Ciebie,
całkowicie niewidoczny dla kierowcy innego pojazdu.

Dlatego zasada ograniczonego zaufania z M5.1 obejmuje również pytanie:

„czy on w ogóle może mnie teraz widzieć?”

Szczególnie przy:

ciężarówkach,
autobusach,
pojazdach z przyczepami,
cofaniu.

44. Błąd: „mam pierwszeństwo, więc musiał mnie widzieć”

Pierwszeństwo nie zwiększa pola widzenia drugiego kierowcy.

Możesz mieć pierwszeństwo, ale znajdować się:

za słupkiem,
w martwym polu,
za innym pojazdem.

Jeżeli zachowanie drugiego pojazdu wskazuje, że kierowca Cię nie widzi:

→ reaguj.

Nie egzekwuj pierwszeństwa poprzez doprowadzenie do zderzenia.

45. Technologia ma ograniczenia — człowiek musi łączyć informacje

Nowoczesny samochód może posiadać:

kamery 360°,
monitoring martwego pola,
czujniki parkowania,
ostrzeganie o ruchu poprzecznym,
automatyczne hamowanie.

Najbezpieczniejszy model korzystania z tych systemów:

technologia + lusterka + bezpośrednia obserwacja + przewidywanie

a nie:

technologia zamiast obserwacji.

Algorytm obserwacji przed manewrem

Krok 1 — sprawdź sytuację przed samochodem

Czy masz czas na wykonanie manewru?

Krok 2 — sprawdź odpowiednie lusterka

Co dzieje się za Tobą i obok?

Krok 3 — ustal, gdzie znajduje się martwe pole

Czy pojazd mógł „zniknąć” z lusterka?

Krok 4 — wykonaj krótką kontrolę bezpośrednią

Jeżeli sytuacja tego wymaga:

→ spojrzenie przez ramię / zmiana pozycji głowy.

Krok 5 — uwzględnij ograniczenia konstrukcyjne

słupek A,
przyczepa,
duży pojazd obok.

Krok 6 — traktuj systemy elektroniczne jako pomoc

Nie jako gwarancję.

Krok 7 — ponownie sprawdź sytuację tuż przed wykonaniem manewru

Obserwacja musi być aktualna.

Najczęstsze pułapki

1. Pole widzenia kierowcy składa się z widzenia bezpośredniego, lusterek/urządzeń pośrednich oraz aktywnej zmiany punktu obserwacji.

2. Art. 66 wymaga, aby pojazd zapewniał kierowcy dostateczne pole widzenia.

3. Lusterka ustawia się po prawidłowym ustawieniu fotela i pozycji kierowcy.

4. Prawidłowo ustawione lusterka zmniejszają martwe pola, ale nie gwarantują ich całkowitego wyeliminowania.

5. Przed zmianą pasa trzeba sprawdzić lusterka i martwe pole; kierunkowskaz nie daje pierwszeństwa.

6. Motocykl lub rowerzysta może znajdować się w obszarze pomiędzy polem lusterka a bezpośrednim widzeniem kierowcy.

7. Słupek A może zasłonić całego pieszego, rowerzystę, motocykl, a nawet część samochodu.

8. Krótka zmiana położenia głowy może odsłonić przestrzeń zasłoniętą słupkiem.

9. Martwe pola występują również bezpośrednio przed wysokim pojazdem i za nim, nie tylko po bokach.

10. Przy cofaniu, jeśli kierowca nie może osobiście upewnić się, że za pojazdem nie ma przeszkody, art. 23 przewiduje zapewnienie sobie pomocy innej osoby.

11. Kamera cofania, czujniki i monitoring martwego pola są pomocą — nie zastępują obserwacji i obowiązków kierowcy.

12. Przyczepa może znacznie zwiększyć martwe pola i całkowicie zasłonić widok w lusterku wewnętrznym.

13. Ciężarówka i autobus mają znacznie większe martwe pola niż typowy samochód osobowy.

14. Jeśli zachowanie innego kierowcy wskazuje, że Cię nie widzi, posiadanie pierwszeństwa nie powinno powstrzymywać Cię od reakcji obronnej.

15. Nie istnieje przepis nakazujący patrzenie w lusterka co określoną liczbę sekund — obserwacja powinna być regularna i dostosowana do sytuacji.

Źródła

Rozporządzenie w sprawie szkolenia osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami:
- Załącznik nr 1, officialTopic 2.7 — „Różne pola widzenia kierowców”.
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. — Prawo o ruchu drogowym:
- art. 23 ust. 1 pkt 3 — szczególna ostrożność przy cofaniu, obowiązek ustąpienia i sprawdzenia przestrzeni za pojazdem; gdy osobiste upewnienie się jest utrudnione — obowiązek zapewnienia sobie pomocy innej osoby,
- art. 22 — zasady zmiany kierunku jazdy i pasa ruchu,
- art. 66 ust. 1 pkt 5 — wymaganie dostatecznego pola widzenia kierowcy oraz możliwości obsługi urządzeń pojazdu przy równoczesnym obserwowaniu drogi.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia:
- załącznik nr 12 — szczegółowe wymagania dotyczące wyposażenia pojazdów samochodowych w lusterka,
- załącznik nr 13 — minimalne wymagane pole widzenia w określonym lusterku zewnętrznym dla wskazanej kategorii pojazdu,
- przepisy dotyczące pojazdu do nauki jazdy przewidują dodatkowe lusterka dla instruktora.
Warstwa dydaktyczna:
- martwe pole jest obszarem niewidocznym lub niewystarczająco widocznym z normalnej pozycji kierowcy przy użyciu dostępnych okien/lusterek,
- kamery szerokokątne i lusterka mogą zmieniać percepcję odległości,
- systemy BSM, czujniki i kamery są systemami pomocniczymi i mogą mieć ograniczenia techniczne,
- położenie i wielkość martwych pól zależą od konstrukcji konkretnego pojazdu i pozycji kierowcy.
Aktualne wymagania dotyczące pola widzenia i lusterek sprawdzono roboczo w oficjalnym ELI na podstawie aktualnego tekstu warunków technicznych (Dz.U. 2024 poz. 502) oraz PoRD. Przy kolejnej aktualizacji prawnej należy ponownie potwierdzić art. 22, 23 i 66 oraz aktualne wymagania techniczne przed publikacją.

← Poprzednia

Różne typy dróg, zakręty, wzniesienia i spadki

Następna →

Pozycja za kierownicą i przygotowanie do jazdy

Wróć do spisu e-Wykładów Przejdź do Trybu Nauka

↑